Op vrijdag 20 maart ging de Stuurgroep van Gentspoort door. Tijdens deze stuurgroep werden enkele belangrijke knopen doorgehakt. Een belangrijke stap richting een gedragen voorontwerp.
Samen vorm geven aan de ‘Gentse werf van de eeuw’
Sinds de aankondiging van het project in april 2023 werkten we stapsgewijs aan de uitwerking van de plannen. Dat gebeurde in overleg met experten en partners, maar evenzeer met de vele buurtbewoners die de voorbije jaren hun bezorgdheden en voorstellen deelden. Na drie jaar intensief onderzoek en een uitgebreid participatietraject hebben we onze plannen verfijnd en bijgestuurd. Bijna 1.900 buurtbewoners en vertegenwoordigers van overheden, middenveldorganisaties, bedrijven, handelaars en scholen dachten mee. Deze inzichten hebben geleid tot concrete verbeteringen en in sommige zones zelfs tot volledig nieuwe alternatieven.
Waar participatie tot aanpassingen leidde
We hertekenden de plannen de afgelopen jaren en schaafden bij waar nodig. Er werd naar extra parkeerplaats gezocht, extra verkeersveiligheid voor fietsers en voetgangers en ook de doorstroming van het openbaar vervoer werd geoptimaliseerd. Bij het uittekenen van de plannen werd extra aandacht besteed aan voldoende groen en bomen, toegankelijkheid van handelszaken en garages en mogelijke circulatiewijzigingen.
Drie concrete voorbeelden
Heuvelpoort
De plannen voor de Heuvelpoort vormen één van de meest besproken onderdelen van het project. Buurtbewoners stelden een turbobalkonrotonde voor als alternatief voor de geplande onderdoorgang. Het projectteam onderzocht dit voorstel evenwaardig, samen met een volledig gelijkgronds alternatief (situatie vandaag met daaraan een tram toegevoegd).
Zo onderzocht Gentspoort onder meer de impact op vlak van mobiliteit (doorstroming openbaar vervoer en wagens, veiligheid voor fietsers en voetgangers, toegankelijkheid), ontharding, luchtkwaliteit en geluid. Uit het onderzoek blijkt duidelijk dat de onderdoorgang (DODO) als beste variant uit die vergelijking komt. Bij de onderdoorgang kan er bovengronds aan de Heuvelpoort ook veel ruimtelijke kwaliteit geboden worden.
Het vele werk en het intensief overleg met de buurt leidde wel tot een verbetering van het oorspronkelijke plan. Door aanpassing van de ligging van de trambedding en bereikbaarheid van de zijstraten creëerden de ontwerpers extra ruimte voor meer bomen en twee volwaardige parkeerstroken.
Halte Vijfwindgatenstraat
In de omgeving van halte Vijfwindgatenstraat werden we in het ontwerp geconfronteerd met een andere uitdaging. Met een extra tramlijn in plaats van verschillende bussen moesten de haltes aan dit knooppunt van fietsers, voetgangers, wagens en openbaar vervoer hertekend worden. Het verschuiven van de halte voor tram 2 naar de Clarissenstraat kon de druk op de omgeving Vijfwindgatenstraat verminderen, maar zou recent aangelegde groenvakken doen verdwijnen, bijna de helft van de parkeerplaatsen schrappen, garages moeilijker bereikbaar maken en een obstakel vormen voor de brandweer.
Na bijkomend mobiliteitsonderzoek werd een andere oplossing uitgewerkt en gekozen. Het Graaf van Vlaanderenplein wordt versterkt als centraal overstappunt voor de drie tramlijnen. Reizigers kunnen daar vlot overstappen, waardoor de geplande halte in de Clarissenstraat niet wordt gerealiseerd. De keuze maakt de afstand tussen twee haltes van tram 2 weliswaar groter, maar de buurt blijft een van de best bediende wijken voor openbaar vervoer in heel de stad met een halte voor tram 3, voor de nieuwe tramlijn en voor de busbundel van en naar Ledeberg.
Tenslotte wordt ter hoogte van de Vijfwindgatenstraat een extra spoor stadinwaarts voorzien, en plaatselijk een korte bypass staduitwaarts. Die ingreep pakt het bestaande conflict tussen het druk bereden fietspad en tram aan en verbetert tegelijk de doorstroming en dus betrouwbaarheid van het openbaar vervoer.
Neuseplein
Het Neuseplein kampte in de initiële plannen met een moeilijke leesbaarheid. Vanuit de buurt kwam ook de vraag om het kruispunt beter over te kunnen steken. Het team onderzocht daarom drie verschillende verkeerskundige concepten en creëerde een rechtlijnig en meer leesbaar kruispunt. Het gekozen concept zorgt voor een beter comfort voor busreizigers en extra gelijkgrondse oversteekmogelijkheden voor voetgangers en, fietsers
In het nieuwe concept wordt ook een fiets- en wandelonderdoorgang onder Neuseplein en Tolhuislaan klaargelegd voor de geplande openlegging van de Lievegang in de Blaisantvest. Met die geplande openlegging komt er ruimte voor water en groen. Door hierop te anticiperen moet het kruispunt Neuseplein niet opnieuw opengelegd worden in de toekomst.
Samen naar een beter traject
De inzichten van buurtbewoners, organisaties en partners zorgden voor duidelijk betere plannen, met meer aandacht voor leefkwaliteit, verkeersveiligheid en mobiliteit. We bedanken dan ook iedereen die heeft meegedacht en meegewerkt. Met deze beslissing kunnen we het voorontwerp en MER finaliseren. Dit najaar presenteren we deze plannen aan het publiek en kan een eerste versie van het MER geraadpleegd worden. In 2027 volgen de omgevingsvergunning en het openbaar onderzoek.